| ✔ TRẢ LỜI NHANH | 4 nhóm người phụ thuộc: con; vợ/chồng; cha mẹ; và người khác không nơi nương tựa mà bạn trực tiếp nuôi dưỡng. | – Điều kiện thu nhập: người phụ thuộc phải không có thu nhập hoặc thu nhập bình quân ≤ 3 triệu đồng/tháng (từ 01/7/2026, thay mức 1 triệu cũ). Riêng con dưới 18 tuổi được tính vô điều kiện. | – Theo độ tuổi lao động: người còn trong tuổi lao động phải mất khả năng lao động (≥81%) mới được tính; người đã hết tuổi lao động chỉ cần đủ điều kiện thu nhập. | – Số lượng: không giới hạn số người phụ thuộc; nhưng mỗi người phụ thuộc chỉ được tính cho một người nộp thuế/năm. |
1 Bốn nhóm được tính là người phụ thuộc
Người phụ thuộc được chia thành 4 nhóm; mỗi nhóm có điều kiện riêng:
Bốn nhóm người phụ thuộc và điều kiện tương ứng (Thông tư 87/2026).
Nhóm 1 - Con
Gồm con đẻ, con nuôi hợp pháp, con ngoài giá thú, con riêng của vợ/chồng. Ba trường hợp: con dưới 18 tuổi được tính vô điều kiện; con từ 18 tuổi trở lên phải khuyết tật/không có khả năng lao động (suy giảm ≥81%); con đang học ĐH/CĐ/trung cấp/nghề thì không có thu nhập hoặc thu nhập ≤ 3 triệu/tháng.
Nhóm 2, 3 - Vợ/chồng và cha mẹ
Vợ/chồng, cha mẹ đẻ, cha mẹ nuôi hợp pháp, cha dượng/mẹ kế và cha mẹ vợ/chồng đều có thể là người phụ thuộc, xét theo điều kiện độ tuổi lao động ở mục 2.
Nhóm 4 - Người khác trực tiếp nuôi dưỡng
Gồm anh/chị/em ruột; ông bà nội ngoại; cô/dì/chú/bác/cậu ruột; cháu ruột; và người khác mà bạn phải trực tiếp nuôi dưỡng theo quy định. Nhóm này chỉ được tính khi không nơi nương tựa và bạn đang trực tiếp nuôi dưỡng, kèm bản kê 07/XN-NPT-TNCN có xác nhận.
2 Điều kiện theo độ tuổi lao động
Với vợ/chồng, cha mẹ và người khác trực tiếp nuôi dưỡng, điều kiện khác nhau tùy người đó còn trong hay đã hết tuổi lao động:
Điều kiện theo độ tuổi lao động và mốc tuổi nghỉ hưu năm 2026 (nam 61 tuổi 6 tháng, nữ 57 tuổi).
| Tình trạng | Điều kiện để là người phụ thuộc |
| Còn trong tuổi lao động | Phải ĐỒNG THỜI: (1) mất khả năng lao động - suy giảm ≥81% hoặc mất năng lực hành vi; và (2) thu nhập bình quân ≤ 3 triệu/tháng. Thiếu một điều kiện là không được tính. |
| Đã hết (ngoài) tuổi lao động | Chỉ cần không có thu nhập hoặc thu nhập bình quân ≤ 3 triệu/tháng (không bắt buộc khuyết tật). |
| i TUỔI NGHỈ HƯU 2026 - SỐ ĐÚNG | Năm 2026: nam nghỉ hưu ở 61 tuổi 6 tháng, nữ 57 tuổi. ⚠ Nhiều bài vẫn ghi “nam 61 tuổi 3 tháng, nữ 56 tuổi 8 tháng” - đó là mốc của năm 2025, không phải 2026. |
3 Điều kiện thu nhập của người phụ thuộc
• Ngưỡng: không có thu nhập hoặc thu nhập bình quân tháng trong năm ≤ 3 triệu đồng, tính từ tất cả các nguồn (áp dụng từ 01/7/2026; trước đó là 1 triệu/tháng).
• Lương hưu, trợ cấp cũng là thu nhập: nên ông bà/cha mẹ có lương hưu trên 3 triệu/tháng thường không đủ điều kiện.
• Con dưới 18 tuổi và người mất khả năng lao động: con dưới 18 tính vô điều kiện; điều kiện thu nhập chủ yếu áp cho nhóm còn lại.
| ! NHỮNG HIỂU LẦM HAY GẶP | Ông bà còn khỏe / lương hưu cao: không được tính (vượt ngưỡng thu nhập hoặc còn trong tuổi lao động mà không khuyết tật). | – Vợ/chồng đang đi làm, thu nhập > 3 triệu: không được tính. | – Con đi làm thêm thu nhập > 3 triệu/tháng: mất tư cách người phụ thuộc dù đang đi học. | – Họ hàng có quan hệ huyết thống: chỉ tính khi “không nơi nương tựa” và bạn trực tiếp nuôi dưỡng, có xác nhận. |
4 Một người được đăng ký bao nhiêu người phụ thuộc?
• Không giới hạn số lượng: bạn được đăng ký bao nhiêu người phụ thuộc cũng được, miễn mỗi người đủ điều kiện.
• Mỗi người phụ thuộc chỉ tính 1 lần: một người phụ thuộc chỉ được tính giảm trừ cho một người nộp thuế trong một năm.
• Nhiều người cùng nuôi: ví dụ hai anh em cùng nuôi cha mẹ thì tự thỏa thuận đăng ký cho một người; không được cả hai cùng kê khai.
Kết luận
Tóm lại, người phụ thuộc thuộc 4 nhóm - con, vợ/chồng, cha mẹ và người khác trực tiếp nuôi dưỡng - nhưng phải đủ điều kiện về độ tuổi lao động và thu nhập (≤ 3 triệu/tháng). Con dưới 18 tuổi được tính vô điều kiện; người còn trong tuổi lao động phải mất khả năng lao động. Xác định đúng đối tượng và điều kiện giúp bạn đăng ký giảm trừ chính xác, tránh bị loại khi quyết toán.
| i MIỄN TRỪ TRÁCH NHIỆM | Ảnh trong bài là hình minh họa. Nội dung căn cứ Thông tư 87/2026/TT-BTC và Bộ luật Lao động 2019; một số trường hợp cụ thể nên đối chiếu toàn văn hoặc hỏi cơ quan thuế. Bài mang tính tham khảo, cập nhật đến 23/8/2026. |