1 Giải phẫu tờ khai: năm nhóm chỉ tiêu
Tờ khai 02/QTT-TNCN chia thành 5 nhóm chỉ tiêu và mạch tính thuế từ thu nhập đến kết quả cuối.
Tờ khai nhìn nhiều chỉ tiêu nhưng thực chất chỉ có một mạch logic: cộng thu nhập → trừ các khoản giảm trừ → ra thu nhập tính thuế → tính thuế phải nộp → đối chiếu với số đã khấu trừ. Nắm 5 nhóm dưới đây là điền được.
2 Nhóm A - Thông tin chung
• [01] Kỳ tính thuế: ghi năm quyết toán (ví dụ: 2026);
• [02] Lần đầu / Bổ sung: tick “lần đầu”; nếu khai lại thì ghi số lần bổ sung;
• [08]–[10]: họ tên, mã số thuế cá nhân, địa chỉ; kiểm tra mã số thuế khớp với căn cước/định danh.
3 Nhóm B - Thu nhập chịu thuế [21]–[24]
• [21] Tổng thu nhập chịu thuế: cộng toàn bộ tiền lương, tiền công cả năm từ TẤT CẢ các nơi (kể cả thưởng, phụ cấp chịu thuế);
• [22]/[23]: tách phần thu nhập phát sinh tại Việt Nam và ngoài Việt Nam (nếu có);
• [24] Số người phụ thuộc: số người đã đăng ký và được cấp mã số thuế người phụ thuộc.
| 📌 LƯU Ý CHỈ TIÊU [21] | Đây là lỗi hay gặp nhất: nhiều người chỉ khai thu nhập nơi chính, quên thu nhập vãng lai nơi khác → khai thiếu, bị truy thu và phạt. Hãy cộng đủ chứng từ khấu trừ của mọi nơi chi trả. |
4 Nhóm C - Các khoản giảm trừ [25]–[30]
| Chỉ tiêu | Nội dung | Mức (kỳ 2026) |
| [26] | Giảm trừ bản thân | 15,5 triệu/tháng × 12 = 186 triệu |
| [27] | Giảm trừ người phụ thuộc | 6,2 triệu/tháng × số người × số tháng |
| [28] | Đóng góp từ thiện, nhân đạo, khuyến học | Theo chứng từ hợp lệ |
| [29] | Bảo hiểm bắt buộc (BHXH 8% + BHYT 1,5% + BHTN 1%) | = 10,5% tiền lương đóng bảo hiểm |
| [30] | Quỹ hưu trí tự nguyện | Tối đa 1 triệu/tháng |
Lưu ý: người phụ thuộc phải đã đăng ký và có mã số thuế; chỉ tính giảm trừ cho các tháng thực tế nuôi dưỡng trong năm.
5 Nhóm D - Tính thuế [31]–[32] theo biểu 5 bậc mới
Đây là thay đổi lớn nhất năm 2026. Từ kỳ tính thuế 2026, thuế TNCN từ tiền lương áp dụng biểu lũy tiến 5 bậc (thay cho biểu 7 bậc cũ).
| Biểu thuế lũy tiến từng phần - kỳ tính thuế 2026 (5 bậc) | Bậc 1: đến 10 triệu → 5%. Bậc 2: trên 10–30 triệu → 10%. Bậc 3: trên 30–60 triệu → 20%. Bậc 4: trên 60–100 triệu → 30%. Bậc 5: trên 100 triệu → 35%. (Áp trên thu nhập tính thuế bình quân THÁNG.) |
Công thức rút gọn (tính theo tháng)
| Bậc | Thu nhập tính thuế/tháng | Thuế phải nộp |
| 1 | Đến 10 triệu | 5% × TNTT |
| 2 | Trên 10 – 30 triệu | 10% × TNTT − 0,5 triệu |
| 3 | Trên 30 – 60 triệu | 20% × TNTT − 3,5 triệu |
| 4 | Trên 60 – 100 triệu | 30% × TNTT − 9,5 triệu |
| 5 | Trên 100 triệu | 35% × TNTT − 14,5 triệu |
Cách tính thuế năm khi quyết toán: thu nhập tính thuế bình quân tháng = thu nhập tính thuế cả năm ÷ 12; áp biểu 5 bậc ra thuế 1 tháng; thuế cả năm = thuế 1 tháng × 12.
6 Ví dụ điền đầy đủ (kỳ tính thuế 2026)
Tình huống: anh B làm một nơi, thu nhập chịu thuế cả năm 720 triệu, có 2 người phụ thuộc, bảo hiểm bắt buộc 30 triệu, đã bị khấu trừ 25 triệu trong năm.
Ví dụ tờ khai 02/QTT-TNCN đã điền cho kỳ tính thuế 2026: giảm trừ 15,5 triệu, 2 người phụ thuộc, tính theo biểu 5 bậc.
Các bước tính
• [31] Thu nhập tính thuế = 720 − (186 + 148,8 + 30) = 355,2 triệu/năm;
• Bình quân tháng = 355,2 ÷ 12 = 29,6 triệu → thuộc Bậc 2;
• [32] Thuế/tháng = 29,6 × 10% − 0,5 = 2,46 triệu; thuế năm = 2,46 × 12 = 29,52 triệu;
• [45] Còn phải nộp = 29,52 − 25 (đã khấu trừ) = 4,52 triệu.
↓ Tải mẫu 02/QTT-TNCN (TT 80/2021 & TT 89/2026): Mẫu 1
↓ Tải mẫu 02/QTT-TNCN (TT 80/2021 & TT 89/2026): Mẫu 2
7 Nhóm E - Đã nộp và kết quả [37]–[47]
• [37] Đã khấu trừ/tạm nộp: tổng thuế các nơi đã khấu trừ trong năm (lấy từ chứng từ khấu trừ thuế);
• [45] Còn phải nộp: nếu [32] > [37]; nộp cùng thời hạn quyết toán;
• [46] Nộp thừa: nếu [37] > [32]; điền số nộp thừa;
• [47] Đề nghị hoàn/bù trừ: chọn hoàn tiền hoặc bù trừ vào kỳ sau đối với số nộp thừa.
8 Phụ lục 02-1/BK-QTT-TNCN (người phụ thuộc)
Nếu có tính giảm trừ người phụ thuộc, phải kê Phụ lục 02-1/BK-QTT-TNCN: họ tên, mã số thuế/số định danh, quan hệ, và khoảng thời gian tính giảm trừ của từng người. Số liệu ở phụ lục phải khớp với chỉ tiêu [27] trên tờ khai chính.
9 Lỗi thường gặp khi điền tờ khai
| ⚠ TRÁNH CÁC LỖI SAU | Dùng nhầm biểu 7 bậc: kỳ tính thuế 2026 phải dùng biểu 5 bậc, nếu không thuế tính ra sẽ sai. | – Nhầm mức giảm trừ: 2026 là 15,5/6,2 triệu; đừng lấy nhầm 11/4,4 triệu của năm 2025. | – Khai thiếu thu nhập nơi thứ hai: cộng đủ mọi nguồn tại chỉ tiêu [21]. | – Người phụ thuộc chưa có MST: chưa đăng ký thì không được tính giảm trừ. | – Tính giảm trừ cả năm khi mới phát sinh giữa năm: chỉ tính theo số tháng thực tế. |
Kết luận
Điền 02/QTT-TNCN không khó nếu nắm mạch: cộng đủ thu nhập [21], trừ giảm trừ [25], ra thu nhập tính thuế [31], áp biểu 5 bậc để tính thuế [32], rồi đối chiếu với số đã khấu trừ [37]. Với kỳ tính thuế 2026, nhớ dùng đúng mức giảm trừ 15,5/6,2 triệu và biểu 5 bậc mới. Điền đủ, đúng chứng từ để không bị truy thu hay tính nhầm.
MIỄN TRỪ TRÁCH NHIỆM: Bài viết tổng hợp thông tin đến 8/2026, mang tính tham khảo. Biểu thuế 5 bậc và mức giảm trừ 2026 là quy định mới; hãy đối chiếu văn bản gốc và hệ thống eTax của cơ quan thuế trước khi nộp.