| ✔ TRẢ LỜI NHANH | Giấy tờ theo quan hệ: con → giấy khai sinh; vợ/chồng → giấy đăng ký kết hôn; cha mẹ → giấy tờ chứng minh quan hệ; kèm thẻ Căn cước. | – ⚠ Điểm mới lớn nhất: với con, vợ/chồng, cha mẹ - KHÔNG còn phải xin UBND cấp xã xác nhận. | – Nhóm “người khác” nuôi dưỡng: (anh/chị/em, ông bà, cháu…) vẫn khai Mẫu 07/XN-NPT-TNCN (bản kê có phần xác nhận). | – Thu nhập ≤ 3 triệu/tháng: tự khai, tự chịu trách nhiệm - không phải nộp giấy tờ chứng minh thu nhập. | – Hạn nộp: trước 31/12 năm tính thuế (đã bỏ mốc “3 tháng” của quy định cũ). |
1 Danh mục giấy tờ theo từng loại người phụ thuộc
Bảng tra nhanh dưới đây cho biết mỗi loại người phụ thuộc cần chuẩn bị giấy tờ gì:
Ma trận giấy tờ chứng minh người phụ thuộc theo từng loại (TT 87/2026).
Nhóm con
• Con đẻ dưới 18 tuổi: giấy khai sinh (kèm thẻ Căn cước nếu có). Tính vô điều kiện.
• Con nuôi: giấy khai sinh + quyết định công nhận việc nuôi con nuôi.
• Con riêng của vợ/chồng, con ngoài giá thú: giấy khai sinh + giấy đăng ký kết hôn (hoặc quyết định công nhận cha/mẹ/con).
• Con đang học ĐH/CĐ/trung cấp/nghề: giấy tờ chứng minh quan hệ + thẻ HS-SV/giấy xác nhận đang học.
• Con từ 18 tuổi khuyết tật/mất khả năng lao động: giấy tờ quan hệ + giấy xác nhận khuyết tật hoặc kết luận giám định suy giảm khả năng lao động ≥81%.
Nhóm vợ/chồng, cha mẹ
• Vợ/chồng: thẻ Căn cước + giấy đăng ký kết hôn.
• Cha mẹ đẻ, cha mẹ vợ/chồng, cha dượng/mẹ kế, cha mẹ nuôi: thẻ Căn cước + giấy tờ chứng minh quan hệ (khai sinh; kết hôn với cha dượng/mẹ kế; quyết định nuôi con nuôi).
• Nếu trong độ tuổi lao động: thêm giấy chứng minh mất khả năng lao động (suy giảm ≥81%).
Nhóm người khác trực tiếp nuôi dưỡng
Anh/chị/em ruột; ông bà nội ngoại; cô/dì/chú/bác/cậu ruột; cháu ruột; người khác phải trực tiếp nuôi dưỡng: giấy tờ tùy thân + giấy tờ chứng minh quan hệ + Mẫu 07/XN-NPT-TNCN (bản kê người phải trực tiếp nuôi dưỡng).
2 Điểm mới 2026: bỏ xác nhận UBND cấp xã
Đây là thay đổi giảm giấy tờ đáng kể của Thông tư 87/2026:
Con/vợ-chồng/cha mẹ không cần UBND xã xác nhận; nhóm “người khác” vẫn dùng Mẫu 07/XN-NPT-TNCN.
• Con, vợ/chồng, cha mẹ: KHÔNG còn phải xin UBND cấp xã xác nhận - chỉ cần giấy tờ hộ tịch (khai sinh, kết hôn, quyết định nuôi con nuôi) hoặc đối chiếu dữ liệu dân cư.
• Nhóm “người khác” nuôi dưỡng: vẫn khai Mẫu 07/XN-NPT-TNCN - bản kê này có phần xác nhận của UBND cấp xã nơi cư trú.
• So với trước: TT 111/2013 yêu cầu xác nhận xã trong nhiều trường hợp; nay cắt bỏ với con/vợ-chồng/cha mẹ.
| i LƯU Ý | Lời văn TT 87/2026 khi liệt kê hồ sơ nhóm “người khác” dẫn chiếu tới bản kê theo pháp luật quản lý thuế (Mẫu 07/XN-NPT-TNCN). Việc có cần dấu xác nhận của xã hay không phụ thuộc mẫu bản kê hiện hành - nên đối chiếu mẫu mới nhất khi thực hiện. |
3 Ưu tiên dữ liệu điện tử & thời hạn nộp
• Khai thác dữ liệu dân cư: cơ quan thuế đối chiếu Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư; giấy tờ đã có trên hệ thống thì không phải nộp lại - bạn khai theo số định danh cá nhân.
• Thời hạn nộp hồ sơ: trước 31/12 của năm tính thuế (Nghị định 253/2026). Quy định “trong 3 tháng kể từ ngày đăng ký” của TT 111/2013 cũ đã được thay bằng mốc này.
• Đăng ký muộn: khi quyết toán vẫn được tính giảm trừ từ tháng phát sinh nghĩa vụ nuôi dưỡng nếu đủ điều kiện.
Với người phụ thuộc là người nước ngoài hoặc không có giấy khai sinh, dùng giấy tờ thay thế do cơ quan có thẩm quyền cấp (hộ chiếu, giấy tờ hộ tịch tương đương) để chứng minh quan hệ và điều kiện.
4 Tải mẫu liên quan
↓ Mẫu 20-ĐK-TCT (cá nhân tự đăng ký - TT 86/2024)
↓ Mẫu 20-ĐK-TH-TCT (đăng ký qua tổ chức chi trả): Mẫu 1 · Mẫu 2
↓ Mẫu 07/XN-NPT-TNCN (bản kê người trực tiếp nuôi dưỡng)
Kết luận
Chuẩn bị đúng bộ giấy tờ theo từng loại người phụ thuộc giúp bạn đăng ký giảm trừ trót lọt. Điểm dễ chịu của năm 2026: con, vợ/chồng, cha mẹ không còn phải xin UBND xã xác nhận, nhiều giấy tờ được đối chiếu qua dữ liệu dân cư. Chỉ nhóm “người khác” trực tiếp nuôi dưỡng mới cần bản kê 07/XN-NPT-TNCN. Nhớ hoàn tất hồ sơ trước 31/12 của năm tính thuế.
| i MIỄN TRỪ TRÁCH NHIỆM | Ảnh trong bài là hình minh họa. Nội dung căn cứ Thông tư 87/2026/TT-BTC và Nghị định 253/2026/NĐ-CP; một số điểm (như mẫu bản kê nhóm “người khác”) nên đối chiếu văn bản/biểu mẫu hiện hành khi thực hiện. Bài mang tính tham khảo, cập nhật đến 23/8/2026. |