| ✔ TRẢ LỜI NHANH | Phải đăng ký TRƯỚC: người phụ thuộc phải có mã định danh/MST và được đăng ký thì mới được tính giảm trừ 6,2 triệu/tháng. | – Mẫu đăng ký: 20-ĐK-TCT (tự đăng ký) hoặc 20-ĐK-TH-TCT (qua nơi chi trả) - theo TT 86/2024. Mẫu 07/ĐK-NPT-TNCN cũ đã không còn là mẫu chính. | – ⚠ Điểm mới TT 87/2026: ngưỡng thu nhập của người phụ thuộc nâng từ 1 triệu lên 3 triệu đồng/tháng; tiêu chí mất khả năng lao động là suy giảm ≥81%. | – Đăng ký muộn: khi quyết toán vẫn được tính giảm trừ từ tháng phát sinh nghĩa vụ nuôi dưỡng. Hạn đăng ký: trước 31/12 năm tính thuế. |
1 Điểm mới về người phụ thuộc theo Thông tư 87/2026
Từ 01/7/2026, Thông tư 87/2026/TT-BTC (thay Thông tư 111/2013) thay đổi một số điểm quan trọng:
• Ngưỡng thu nhập người phụ thuộc: nâng từ 1 triệu → 3 triệu đồng/tháng. Người phụ thuộc có thu nhập bình quân ≤ 3 triệu/tháng vẫn được tính giảm trừ.
• Tiêu chí mất khả năng lao động: xác định rõ là suy giảm khả năng lao động từ 81% trở lên.
• Mẫu đăng ký hiện hành: 20-ĐK-TCT / 20-ĐK-TH-TCT (theo TT 86/2024) - vừa cấp mã số thuế cho người phụ thuộc vừa dùng để tính giảm trừ. Mẫu 07/ĐK-NPT-TNCN cũ đã lỗi thời.
• Đơn giản hóa hồ sơ: nhiều giấy tờ được khai thác từ cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư, giảm nộp bản giấy; dùng thẻ Căn cước / số định danh.
| i PHÂN BIỆT 3 THÔNG TƯ (kẻo nhầm) | TT 87/2026: nội dung thuế TNCN - giảm trừ, điều kiện & hồ sơ người phụ thuộc (thay TT 111/2013). | – TT 89/2026: quản lý thuế - tờ khai quyết toán 02/QTT (thay TT 80/2021). | – TT 86/2024: đăng ký thuế - mẫu 20-ĐK-TCT cấp mã số thuế (thay TT 105/2020). |
2 Hồ sơ chứng minh người phụ thuộc theo từng nhóm
Mỗi nhóm người phụ thuộc cần bộ giấy tờ khác nhau. Chuẩn bị đúng bộ hồ sơ giúp đăng ký trót lọt ngay lần đầu:
Giấy tờ chứng minh người phụ thuộc theo 4 nhóm: con / vợ-chồng / cha mẹ / người khác trực tiếp nuôi dưỡng (TT 87/2026).
| Nhóm người phụ thuộc | Giấy tờ chứng minh chính |
| Con đẻ / con nuôi / con riêng | Giấy khai sinh + thẻ Căn cước; con nuôi thêm quyết định công nhận; con riêng thêm giấy đăng ký kết hôn. |
| Con trên 18 tuổi | Đang học ĐH/CĐ/nghề: thêm thẻ SV/xác nhận đang học. Khuyết tật/không lao động được: thêm giấy xác nhận (suy giảm ≥81%). |
| Vợ / chồng | Thẻ Căn cước + giấy chứng nhận kết hôn; kèm điều kiện ngoài tuổi lao động / mất khả năng lao động / thu nhập ≤ 3 triệu/tháng. |
| Cha, mẹ (cả bên vợ/chồng) | Thẻ Căn cước + giấy tờ chứng minh quan hệ; kèm điều kiện như trên. |
| Người khác trực tiếp nuôi dưỡng | Giấy tờ tùy thân + chứng minh quan hệ, trách nhiệm nuôi dưỡng + bản kê 07/XN-NPT-TNCN có xác nhận. |
Điều kiện chung: mỗi người phụ thuộc chỉ được tính giảm trừ cho một người nộp thuế trong một năm; người ngoài độ tuổi lao động hoặc trong độ tuổi nhưng thu nhập ≤ 3 triệu/tháng mới đủ điều kiện.
3 Quy trình đăng ký & vì sao phải đăng ký trước
Điểm mấu chốt: phải đăng ký (và người phụ thuộc có mã số thuế) TRƯỚC thì hệ thống mới cho tính giảm trừ khi khấu trừ và quyết toán.
Quy trình 4 bước: có mã định danh → nộp mẫu đăng ký → nộp hồ sơ chứng minh → được tính giảm trừ (đăng ký/hồ sơ làm trước, kê khai làm sau).
Hai kênh đăng ký
• Qua tổ chức chi trả: nộp mẫu đăng ký cho bộ phận kế toán/nhân sự; công ty tổng hợp và nộp 20-ĐK-TH-TCT cho cơ quan thuế.
• Cá nhân tự đăng ký online: qua thuedientu.gdt.gov.vn, canhan.gdt.gov.vn hoặc đăng nhập bằng VNeID mức 2; khai mẫu 20-ĐK-TCT và đính kèm hồ sơ.
Đăng ký muộn có mất quyền giảm trừ không?
Không. Nếu đăng ký muộn, khi quyết toán bạn vẫn được tính giảm trừ từ tháng phát sinh nghĩa vụ nuôi dưỡng (không phải từ tháng đăng ký), miễn là đủ điều kiện và có hồ sơ. Hạn đăng ký trong năm là trước 31/12 của năm tính thuế; nên đăng ký sớm để được giảm trừ ngay khi khấu trừ hằng tháng.
| ! LƯU Ý VỀ HỒ SƠ CHỨNG MINH | Quy định cũ yêu cầu nộp hồ sơ chứng minh trong vòng 3 tháng kể từ khi đăng ký. Với TT 87/2026, mốc quan trọng là hoàn tất trong năm tính thuế (trước 31/12); bạn nên đối chiếu toàn văn Thông tư 87/2026 hoặc hỏi cơ quan thuế để nộp hồ sơ đúng thời hạn. |
4 Tải mẫu tờ khai đăng ký người phụ thuộc
Tải đúng mẫu hiện hành để điền và nộp:
↓ Mẫu 20-ĐK-TCT (cá nhân tự đăng ký - TT 86/2024)
↓ Mẫu 20-ĐK-TH-TCT (đăng ký qua tổ chức chi trả): Mẫu 1 · Mẫu 2
↓ Mẫu 07/XN-NPT-TNCN (bản kê người trực tiếp nuôi dưỡng)
Thủ tục hành chính tham chiếu: “Đăng ký người phụ thuộc giảm trừ gia cảnh” (mã 2.002229) trên Cổng dịch vụ công.
Kết luận
Để hưởng giảm trừ 6,2 triệu/tháng cho mỗi người phụ thuộc, việc cần làm là đăng ký đúng mẫu (20-ĐK-TCT), chuẩn bị đủ hồ sơ theo nhóm và làm TRƯỚC khi kê khai. Ghi nhớ điểm mới của TT 87/2026: ngưỡng thu nhập người phụ thuộc là 3 triệu/tháng, tiêu chí khuyết tật suy giảm ≥81%, và mỗi người phụ thuộc chỉ tính cho một người nộp thuế. Đăng ký sớm để không bỏ lỡ phần giảm trừ hằng tháng.
| i MIỄN TRỪ TRÁCH NHIỆM | Ảnh trong bài là hình minh họa. Nội dung căn cứ Thông tư 87/2026/TT-BTC và TT 86/2024/TT-BTC; một số quy trình có thể được cơ quan thuế hướng dẫn chi tiết thêm. Bài mang tính tham khảo, cập nhật đến 23/8/2026; vui lòng đối chiếu văn bản hiện hành và hướng dẫn của cơ quan thuế khi thực hiện. |